Giáo Dục & Gia Đình

DẤU CHỈ HẠNH PHÚC

Nguyễn Ty

Người ta thường nói “tiền của không tạo nên hạnh phúc,” nhưng không ít người luôn mơ được hưởng cái “không hạnh phúc” của những người giàu. Về tâm lý không ai muốn mình nghèo, ngay cả những người tu hành khấn sống đời nghèo khó, xem của cải thế gian là phù du, tạm bợ! Nhiều người cũng “cố tin” là người giàu không hạnh phúc để tự an ủi (ngụy tín!). Tuy nhiên, nhiều cuộc nghiên cứu tâm lý xã hội đã chứng nhận rằng người giàu thực sự có hạnh phúc; và cũng chính các cuộc nghiên cứu đó tìm thấy những người giàu chưa hẳn đã có nhiều hạnh phúc hơn bạn và tôi, những người không giàu.

Vậy yếu tố nào thật sự làm cho con người hạnh phúc? Tiền bạc chưa hẳn là yếu tố duy nhất, quyết định.

Những người thật sự hạnh phúc có nhiều đặc tính chung, chia sẻ những yếu tố giống nhau trong cuộc đời.

1. Sống hiện tại

Người hạnh phúc sống mỗi phút giây trong hiện tại, ngay bây giờ, lúc này, ở đây. Họ bình an đón nhận những gì đang có, đang xảy ra. Điều này xem ra dễ, nhưng không phải ai cũng làm theo được. Nhiều người không ngớt mơ về quá khứ để luyến tiếc và nghĩ đến tương lai với tâm trạng lo âu, sợ sệt, hoài nghi... rồi để thời gian hiện tại uổng phí trôi đi...

Dấu xưa xe ngựa hồn thu thảo

Ngỏ cũ lâu đài bóng tịch dương.

…

Ngàn năm gương cũ soi kim cổ

Cảnh đấy người đây luống đoạn trường.

(Thăng Long Thành Hoài Cổ, Bà Huyện Thanh Quan)

2. Quý trọng những niềm vui nho nhò

Người sống hạnh phúc tìm thấy niềm vui trong mọi sự, dù nhỏ nhặt đến đâu, bất cứ lúc nào và bất cứ ở đâu: rạng đông hay hoàng hôn, một luồng gió thoảng qua, một căn nhà ấm áp, chiếc xe đang nổ máy, thức ăn vừa miệng, hình ảnh người mẹ, người cha, em bé trong nôi... Người hạnh phúc sống như đứa bé, có thể tìm vui trong mọi việc. Chung quanh ta cảnh đẹp không thiếu nhưng chúng ta chạy quá nhanh nên không nhìn ra, không nhận thấy hoặc mãi lo tìm những cái vĩ đại tận đâu đâu.

3. Biết hưởng sự thanh nhàn

Khi rỗi rãnh, người hạnh phúc làm những việc họ ưa thích để vui thú (hobbies), thay vì chỉ chú mắt vào máy truyền hình. Những việc này không giống công việc họ làm hằng ngày để kiếm tiền: đọc sách, trồng cây, ngắm hoa, câu cá… Như một nhà bình luận đã nói: “Những người hạnh phúc hưởng hạnh phúc thật sự chứ không bị mê hoặc.”

4. Yêu thích làm việc

Việc làm đối với người sống hạnh phúc là cơ hội để nẩy sinh sáng kiến, đạt thành quả cao, chứng tỏ mình là người có khả năng, hữu ích cho đoàn thể, xã hội. Họ không phàn nàn vì việc quá nhiều (cái “nhiều” đó thường do cách làm việc thiếu tổ chức hơn là do số lượng công việc), không rêu rao mình đã “hy sinh” thế này thế nọ...

5. Nhận lãnh trách nhiệm

Người hạnh phúc không quy trách, “đổ thừa” cho người khác khi thất bại, khi kết quả việc làm không được như ý muốn. Họ biết rõ trách nhiệm và nhận lãnh hậu quả của việc làm. Họ làm chủ đời sống của mình và không để ý kiến người khác chi phối, ảnh hưởng đến hành động của họ.

6. Yêu mến mình

Điều này không có nghĩa là người hạnh phúc quy kỷ (egocentric), xem mình là trung tâm để được chú ý và xem nhẹ người khác. Người thích chê bai thường vì lý do cảm thấy mình không xứng đáng, thiếu khả năng. Đó là cách hạ người khác xuống để tự nâng mình lên. Những người yêu thích mình cũng yêu mến và kính trọng người khác. Tục ngữ ta có câu “thương người như thể thương thân,” người không yêu mến chính mình thì làm sao yêu mến người khác được?

7. Không so sánh với người khác

Người hạnh phúc không so sánh mình với người khác; họ bằng lòng với chính mình, với những gì đang có. Họ không sống vì dư luận nên không thất vọng khi bị gièm pha, chụp mũ, vu khống hay so sánh của người khác. Họ không theo đuôi, không hùa hay làm copycat để được giống người khác. Hạnh phúc họ an hưởng là thứ hạnh phúc nội tại, phát xuất từ bên trong, không đến từ bên ngoài, không do sự ban phát và bị kiểm soát.

8. Có liên hệ gắn bó

Người hạnh phúc có liên hệ gắn bó với thân nhân bạn bè, tin cậy và chia sẻ buồn vui, gánh nặng… Do đó, họ không bao giờ giữ sự trầm cảm (stress) quá lâu để trở thành khủng hoảng hay bịnh tâm thần.

9. Làm bạn với những người hạnh phúc khác

Người sống hạnh phúc hiểu rõ hậu quả tai hại của sự bi quan, yếm thế, than phiền... nên họ kết bạn với những người có cùng quan niệm lạc quan về cuộc sống như họ. Đúng như người ta thường bảo: “Hãy nói cho tôi biết bạn chơi với ai, tôi sẽ nói cho bạn biết bạn là người thế nào.”

10. Tin tưởng Đấng Quyền Năng Tối Cao

Sống hạnh phúc là sống có đức tin. Người hạnh phúc tin tưởng nơi Thượng Đế, nơi Đấng Quyền Năng đã tạo dựng nên vũ trụ, đất trời, và con người. Người hạnh phúc luôn tìm thấy Thượng Đế trong đời sống.

Nguyên do chánh khiến con người không có hạnh phúc vì chúng ta thường mong đợi người khác mang hạnh phúc đến cho mình, mong một điều gì xảy ra sẽ làm cho mình hạnh phúc, như trúng số độc đắc chẳng hạn. Đó là thứ hạnh phúc bên ngoài, lệ thuộc, bị hoàn cảnh chi phối và có tính cách nhất thời. Khi yếu tố ngoại tại không còn nữa, hạnh phúc đó cũng mất đi. Chính cái hạnh phúc nội tại phát xuất từ tâm trí chúng ta mới thật sự lâu dài.

Trong xã hội, đời sống vẫn có những người lạc quan yêu đời, sống hạnh phúc dù trong hoàn cảnh khó khăn ngặt nghèo. Chính sự vui sống của họ gây hứng khởi cho người chung quanh, làm muối mặn men nồng, khơi dậy môi trường sống được tốt đẹp hơn.

Viktor Frankl (1905-1997), tác giả quyển sách nổi tiếng “Man’s Search for Meaning,” là người tù Do Thái trong trại tập trung Đức quốc xã ở thế chiến thứ hai. Ông mất tất cả -- gia đình, tài sản và tự do-- nhưng xác tín rằng tập đoàn Nazi có thể tước đoạt tất cả nơi ông, trừ ý chí muốn sống và thái độ lạc quan của ông đối với đời sống.

Helen Keller (1880 – 1968), tác giả nhiều quyển sách có giá trị như The Story of My Life, The World I Live In, Let Us Have Faith, The Open Door, tật nguyền từ lúc mới hai tuổi, mù và điếc. Dù vậy, bà quyết định sống đời lạc quan, hạnh phúc và chia sẻ niềm vui sống của mình với người khác. Trong hoàn cảnh nào, bà cũng tìm ra khía cạnh tích cực để vui sống, xem khó khăn là cơ hội giúp bản thân mình tiến tới, vươn lên.

Tổng Thống Abraham Lincoln của Hoa Kỳ đã phát biểu một câu nói thật ý nghĩa: “Một người sẽ hạnh phúc ngay lúc quyết định chọn lựa cuộc đời hạnh phúc.”

Những dấu chỉ trên có thể tóm gọn vào một số yếu tố căn bản: sống trong hiện tại, tin tưởng nơi mình, chăm sóc người khác và có đức tin nơi Thượng Đế, sẽ giúp dẫn chúng ta đạt được một đời sống hạnh phúc ở trần gian.

"..Go into whole world and proclaim the gospel to every creature(MK 16:15)" For question or comments please write to Dan Than magazine "copyright © 2006" Dan Than Magazine, P.O Box 5474 Katy, Texas 77491-5474 For questions about this site contact our Webmaster